Umysł.
Każdy wie, że trzeba o niego dbać, że to jak pracuje zależy od wielu rzeczy. Trzeba właściwie się odżywiać, trzeba ćwiczyć jego możliwości w różny sposób.
Przy opracowywaniu mapki gramatyki zainteresowałam się trochę sprawą języka i komunikacji. Wiąże się to również z pracą umysłu.
Na czym polega komunikacja językowa. ( z moich notatek)
Wszyscy porozumiewamy się w domu, w szkole, na ulicy. Rozmawiamy, piszemy do siebie listy, odpowiadamy na zadawane nam pytania, wydajemy polecenia. Myślimy także w bardzo dużym stopniu przy pomocy języka. Nasze myśli ubieramy w słowa i dopiero wtedy rozumowanie staje się jasne, przejrzyste.
Język jest wszechobecny w naszym życiu. To jak radzimy sobie w kontaktach z innymi ludźmi zależy od wielu czynników. Nie wystarczy znać język, mówić i mieć słuchacza, aby być dobrze zrozumianym. Dobrze jest znać zasady komunikacji międzyludzkiej. Co wobec tego decyduje o tym, że nasza komunikacja językowa jest udana?
Język jest bez wątpienia formą, ciałem, powłoką myśli. Fiodor Dostojewski
W każdym akcie komunikacji biorą udział nadawca i odbiorca.
Nadawca przekazuje treść. Musi on swoją myśl zakodować w formie informacji zrozumiałej dla odbiorcy. Zakodowanie polega na tym, żeby w języku zrozumiałym dla obu porozumiewających się osób zaszyfrować swoją myśl, czyli wyrazić ją w formie kodu. Tym kodem jest system językowy.
W rozmowie każdy z jej uczestników raz jest nadawcą, a raz odbiorcą.
Przykład: (W. S. Reymont Chłopi)
Co to za ludzie, z jarmarku wracają? (mówi pan Jacek - nadawca; słucha Witek - odbiorca)
Hale, komorniki, po drzewo chodzili do lasu. (mówi Witek - nadawca; słucha pan Jacek - odbiorca?
I na plecach je noszą? (pan Jacek do Witka)
A juści, koni nie mają, to muszą na plecach dygować. (Witek do pana Jacka).
Komunikat
Komunikat - to zawartość rzeczowa wypowiedzi.
Z aktem komunikacji związana jest intencja komunikacyjna wypowiedzi.
W komunikacie mieści się nie tylko treść samego komunikatu, ale także elementy komunikacji nie wyrażone wprost. Nadawca mówiąc do drugiej osoby, przekazuje jej:
1. zawartość rzeczową wypowiedzi
2. swoją relację z osobą do której się zwraca,
3. ujawnienie siebie,
4. apel
Profesor psychologii na uniwersytecie w Hamburgu Friedmann Schulz von Thun w książce Sztuka rozmawiania podaje psychologiczny model komunikacji międzyosobowej.
Tu była tabela wyjaśniająca cały proces komunikacji, ale nie wkleiła się do tekstu. Zresztą nie wiem dlaczego.
A tak się nad nią napracowałam. Szkoda.
Inny przykład:
"Anka jest głupia i zarozumiała" - powiedziała Zosia (nadawca) do Oli (odbiorca).
Analiza:
1. jaka jest zawartość rzeczowa wypowiedzi? Zosia przekazuje Oli informację, że Anka jest głupia i zarozumiała. Ta ocena jest podana jako pewnik, fakt który nie podlega dyskusji.
2. Zosia daje Oli do zrozumienia, że wie lepiej, co należy sądzić o koleżance i chce wpłynąć na przekonania koleżanki.
Ideałem jest, jeżeli odbiorca po odkodowaniu rozumie dokładnie to, co chciał wyrazić nadawca. Nie
zawsze jednak tak się dzieje.
Jeżeli słuchacz chce zrozumieć przekaz, to musi odszyfrować nie tylko samą treść, ale także inne poziomy zakodowania. (To było w tabeli) Jest to słuchanie aktywne.
Ola, która nie musi się zgadzać z taką oceną mogłaby powiedzieć po wysłuchaniu słów koleżanki:
- Rozumiem, że Anka cię czymś mocno dotknęła (daje do zrozumienia Zosi, że uważnie słuchała) Widzę, że jesteś na nią zła (pokazuje, że ją rozumie). Ja jednak mam inne zdanie na temat naszej koleżanki (wyrażenie sprzeciwu). Uważam, że to miła dziewczyna (wyrażenie własnego zdania).
Słownictwo Oli jest inne, niż słownictwo Zosi. Ola wypowiada tylko swoją subiektywną opinię. Posługuje się domyślnym lub wypowiedzianym zaimkiem - ja. (ja) rozumiem, (ja) widzę, (ja) mam inne zdanie.
Zosia uogólniła informację. Przekaz Zosi ma postać trudną do zaakceptowania.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Ale się rozpisałam. Mogłoby się zdawać, że chociaż odrobinę powinnam rozumieć wypowiedzi naszych dyskutujących polityków, a tymczasem ja słyszę bełkot, który trudno zrozumieć. Przynajmniej ja go nie rozumiem i nawet nie wiem, czy na zrozumieniu go bardzo mi zależy. Co stwierdzam bez przykrości.